TACİRLERDE SINIF DEĞİŞTİRME

              Defter Tutma Bakımından Tüccarlar

             Tüccar sınıfları:

             Madde 176 – Tüccarlar, defter tutma  bakımından iki sınıfa ayrılır:

             I inci sınıf tüccarlar, bilanço esasına göre;

             II nci sınıf tüccarlar, işletme hesabı esasına göre;

             defter tutarlar.

             Birinci sınıf tüccarlar:

             Madde 177 – (Değişik 30/12/1980 - 2365/26 md.)

             Aşağıda yazılı tüccarlar, I inci sınıfa dahildirler:(1)

             1. Satın aldıkları malları olduğu gibi veya işledikten sonra satan ve yıllık alımlarının tutarı (129.000 TL) lirayı veya satışlarının tutarı (180.000 TL) lirayı aşanlar;

             2. Birinci bentte yazılı olanların dışındaki işlerle uğraşıp da bir yıl içinde elde ettikleri gayri safi iş hasılatı (70.000 TL) lirayı aşanlar;

             3. 1 ve 2 numaralı bentlerde yazılı, işlerin birlikte yapılması halinde 2 numaralı bentte  yazılı iş hasılatının beş katı ile yıllık satış tutarının toplamı (129.000 TL) lirayı aşanlar;

 

(1)  Bu maddede yeralan miktarlar 22/7/1998 tarihli ve 4369 sayılı Kanunun 19 uncu maddesiyle değiştirilen Mükerrer 414 üncü madde hükmüne istinaden 1/1/1998 tarihi itibariyle uygulanmakta olan miktarlara (9/12/1997 tarihli ve 97/10346 sayılı Kararname ile getirilen miktar) yükseltilmiş, 29/12/2010  tarihli ve 27800 (6. mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maliye Bakanlığının 402 Sıra No.’lu Tebliği ile 1/1/2011 tarihinden geçerli olmak üzere tespit edilen miktarlar ise metne parantez içinde siyah punto ile işlenmiştir. Daha önce yapılan değişiklikler için bu Kanunun sonundaki "ÇEŞİTLİ MEVZUAT İLE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER CETVELİ" ne bakınız.

 

             4. Her türlü ticaret şirketleri (Adi şirketler iştigal nevileri yukardaki bentlerden hangisine giriyorsa o bent hükmüne tabidir.);

             5. Kurumlar Vergisine tabi olan diğer tüzelkişiler (Bunlardan işlerinin icabı bilanço esasına göre defter tutmalarına imkan veya lüzum görülmeyenlerin, işletme hesabına göre defter tutmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilir.);

             6. İhtiyari olarak bilanço esasına göre defter tutmayı tercih edenler.

             (Ek fıkra : 21/1/1983 - 2791/4 md.; Mülga : 4/12/1985 - 3239/136 md.)

             İkinci sınıf tüccarlar:

             Madde 178 – Aşağıda yazılı tüccarlar II nci sınıfa dahildirler:

             1. 177 nci maddede yazılı olanların dışında kalanlar;

             2. Kurumlar Vergisi mükelleflerinden işletme hesabı esasına göre defter tutmalarına Maliye Bakanlığınca müsaade edilenler.

             Yeniden işe başlıyan tüccarlar yıllık iş hacımlarına göre sınıflandırılıncaya kadar II nci sınıf tüccarlar gibi hareket edebilirler.

             Sınıf değiştirme:

             Madde 179 – a) (I) inciden (II) nciye geçiş: İş hacmı bakımından I inci sıfa dahil olan tüccarların durumları aşağıdaki şartlara uyduğu takdirde, bunlar, bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlıyarak, II nci sınıfa geçebilirler:

             1. Bir hesap döneminin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlerden % 20 yi aşan bir nispette düşük olursa, veya;

             2. Arka arkaya üç dönemin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlere nazaran % 20 ye kadar bir düşüklük gösterirse.

             Sınıf değiştirme:

             Madde 180 – b) (II) nciden (I) inciye geçiş: İş hacmı bakımından II nci sınıfa dahil tüccarların durumları aşağıda yazılı şartlara uyduğu takdirde bunlar bu şartların tahakkukunu takip eden hesap döneminden başlıyarak I inci sınıfa geçerler.

             1. Bir hesap döneminin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlerden % 20 yi aşan bir nispette fazla olursa, veya;

             2. Arka arkaya 2 dönemin iş hacmı 177 nci maddede yazılı hadlere nazaran % 20 ye kadar bir fazlalık gösterirse.

             İhtiyari sınıf değiştirme:

             Madde 181 – II nci sınıf tüccarlar diledikleri takdirde bilanço esasına göre defter tutabilirler.

             Bu suretle I inci sınıfa dahil olanlar hakkında da evvelki maddenin hükümleri cari olur.

Tacirin Tanımı

Tacirlerin Sınıflandırılması

Tacirlerde Sınıf Değiştirme

Tacirin Sorumlulukları

Tacirin Hakları